Àrùn Jẹjẹrẹ
Àpèjúwe Kúkúrú:
Àrùn jẹjẹrẹ ọrùn, tí a tún mọ̀ sí àrùn jẹjẹrẹ ọrùn, ni àrùn jẹjẹrẹ ọrùn tó wọ́pọ̀ jùlọ nínú ìbímọ obìnrin. HPV ni okùnfà ewu tó ṣe pàtàkì jùlọ fún àrùn náà. A lè dènà àrùn jẹjẹrẹ ọrùn ọrùn nípa ṣíṣe àyẹ̀wò déédéé àti àjẹsára. A ti wo àrùn jẹjẹrẹ ọrùn ọrùn sàn ní ìbẹ̀rẹ̀, àsọtẹ́lẹ̀ náà sì dára díẹ̀.
Ẹ̀kọ́ nípa Àrùn Àrùn
WHO tujade ni ọdun 2018 pe iṣẹlẹ akàn ọrùn ni agbaye jẹ nipa eniyan 13 ninu 100000 ni Wei ni gbogbo ọdun, ati pe oṣuwọn iku jẹ nipa eniyan 7 ninu 100000 ti o ku nipasẹ akàn ọrùn. Ni ọdun 2018, o wa nipa awọn ọran tuntun 569000 ti akàn ọrùn ati awọn iku 311000, eyiti 84% waye ni awọn orilẹ-ede ti ko ti ni idagbasoke.
Àìsàn àti ikú àrùn jẹjẹrẹ ọrùn kárí ayé ti dínkù gidigidi ní ọdún mẹ́rìnlélógójì sẹ́yìn, èyí tí ó ní í ṣe pẹ̀lú bí a ṣe ń mú kí ẹ̀kọ́ nípa ìlera, àjẹsára HPV àti ìwádìí àrùn jẹjẹrẹ ọrùn pọ̀ sí i.
Àrùn náà wọ́pọ̀ jùlọ láàárín àwọn obìnrin tí ọjọ́ orí wọn kò ju 35 sí 55 lọ. 20% àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ náà máa ń wáyé láàárín àwọn ọmọ ọdún 65, wọ́n sì máa ń ṣọ̀wọ́n ní àwọn ọ̀dọ́.
Àwọn ọ̀nà ìwádìí àrùn jẹjẹrẹ ọrùn:
1. Àyẹ̀wò ìṣàyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ ti ìtọ́jú ọrùn.
Ọ̀nà yìí lè ṣàwárí àwọn ọgbẹ́ tí ó wà ṣáájú àrùn jẹjẹrẹ ọrùn àti àrùn jẹjẹrẹ ọrùn ní ìbẹ̀rẹ̀, nítorí pé ìwọ̀n àìdáa tí ó wà ní 5% mi 10% wà, nítorí náà ó yẹ kí a máa ṣe àyẹ̀wò àwọn aláìsàn déédéé.
2. Idanwo iodine.
Àìsàn squamous epithelium tó wọ́pọ̀ ní obo àti obo jẹ́ ọlọ́rọ̀ ní glycogen, wọ́n sì lè fi iodine ṣe àwọ̀ ilẹ̀, nígbà tí ìfọ́ ọrùn àti squamous epithelium tó wọ́pọ̀ (pẹ̀lú hyperplasia atypical, carcinoma in situ àti invasive carcinoma) kò sí, wọn kò sì ní ní àwọ̀.
3. Àyẹ̀wò ìṣàyẹ̀wò ọrùn àti ọ̀nà ọrùn.
Tí ìwádìí ìṣàyẹ̀wò ọrùn ọmọ bá jẹ́ ìpele Ⅲ ~ Ⅳ, ṣùgbọ́n tí ìwádìí ìṣàyẹ̀wò ọrùn ọmọ náà kò bá dára, a gbọ́dọ̀ lo ọ̀pọ̀ àsopọ̀ ara fún àyẹ̀wò àrùn náà.
4. Colposcopy